อาการต่อมทอนซิลอักเสบ

ใครไม่เคยเป็นคงไม่เข้าใจว่า ต่อมทอนซิลอักเสบ มันทรมานขนาดไหน จะรักษาทอนซิลอักเสบได้อย่างไร ให้อาการดีขึ้นหายเจ็บคอ

เครดิตฟรี

ทำความรู้จักกับ ต่อมทอนซิล
ต่อมทอนซิล (Tonsils) จัดอยู่ในกลุ่มของเนื้อเยื่อประเภทต่อมน้ำเหลือง มีหน้าที่เกี่ยวข้องกับระบบภูมิคุ้มกันร่างกาย ภายในต่อมจะมีเม็ดเลือดขาวหลายชนิด บางชนิดสามารถดักจับเชื้อโรคด้วยตัวของมันเองได้โดยตรง และบางชนิดต้องเสริมภูมิคุ้นกันก่อนจึงส่งออกไปกำจัดเชื้อโรคอีกที ต่อมทอนซิลสามารถพบได้หลายตำแหน่ง เช่น ด้านข้างของปาก โคนลิ้น และช่องหลังโพรงจมูก

ต่อมทอนซิลอักเสบ คืออะไร?
ต่อมทอนซิลอักเสบ (Tonsillitis) เป็นภาวะการอักเสบของต่อมทอนซิลในลำคอ หรือบริเวณเนื้อเยื่อในลำคอหลังช่องปากเข้าไป มักเกิดจากการติดเชื้อไวรัส เมื่อมีอาการไข้หวัด โดยจะมีอาการเจ็บคอ ทำให้กลืนอะไรลำบาก แต่บางครั้งหากมีอาการเจ็บคอมาก อาจเกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรียทำให้คอเป็นหนอง และเกิดอาการทอนซิลอักเสบ ส่วนใหญ่ทอนซิลอักเสบมักเกิดกับเด็ก ๆ มากกว่าผู้ใหญ่

สาเหตุของ ต่อมทอนซิลอักเสบ
ส่วนใหญ่ประมาณ 70-80% เกิดจากเชื้อไวรัสที่ทำให้เกิดไข้หวัด ไข้หวัดใหญ่ รวมทั้งเชื้อไวรัสอื่น ๆ อีกหลายชนิด มีบางส่วนประมาณ 15-20% เกิดจากเชื้อแบคทีเรียซึ่งมีอยู่ด้วยกันหลายชนิด และอีกประมาณ 5% เกิดจากการติดเชื้อรา ซึ่งมักพบในผู้ที่มีภูมิคุ้มกันต้านทานโรคต่ำ เช่น ผู้ติดเชื้อเอชไอวี (HIV)

ต่อมทอนซิลอักเสบ มีอาการอย่างไร?
อาการต่อมทอนซิลอักเสบเกิดได้ทั้งจากเชื้อไวรัส และเชื้อแบคทีเรีย ที่ทำให้คออักเสบเป็นหนอง อาการเจ็บคอ เป็นอาการที่ต้องเจอเมื่อเป็นทอนซิลอักเสบ เพราะทอนซิลอักเสบเกิดขึ้นภายในลำคอ ซึ่งหากเกิดจากเชื้อไวรัส อาจมีอาการเป็นหวัด น้ำมูกใส ไอ จาม เสียงแหบ มีไข้ ปวดหัวด้วย

สล็อต

ส่วนอาการต่อมทอนซิลอักเสบเป็นหนอง นอกจากอาการเจ็บคอแล้ว จะมีอาการไข้สูง หนาวสั่น ปวดหัว ปวดเมื่อยตามตัว อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร เจ็บคอมากจนกลืนน้ำลาย หรืออาหารลำบาก บางคนอาจจะปวดท้อง อาเจียนร่วมด้วย

ต่อมทอนซิลอักเสบ

วัยไหนเสี่ยงเป็นทอนซิลอักเสบ มากที่สุด?
ทอนซิลอักเสบ พบได้บ่อย และสามารถเกิดได้กับทุกช่วงวัย แต่มักพบในเด็กมากกว่าผู้ใหญ่ โดยเฉพาะในเด็กอายุก่อน 10 ปี เพราะหลัง 10 ปี ไปแล้วต่อมทอนซิลจะทำงานน้อยลง หรือไม่ทำงานเลย แต่ในผู้ใหญ่อายุน้อยกว่า 20 ปี ก็ยังเป็นโรคต่อมทอนซิลอักเสบได้ ส่วนใหญ่มักจะไม่พบทอนซิลอักเสบในวัยกลางคนไปแล้ว

ทำยังไงให้อาการทอนซิลอักเสบ ดีขึ้น?
• ให้ยาตามอาการ เมื่อไปหาหมอ หมอมักจะรักษาโดยให้ยาตามอาการที่ป่วย เช่น ยาแก้เจ็บคอ ยาลดน้ำมูก หรือยาแก้อักเสบ

• เลือกกินอาหารอ่อน ๆ เมื่อมีอาการเจ็บคอ กลืนอะไรลำบาก ควรเลือกกินอาหารอ่อน ๆ เช่น โจ๊ก, ข้าวต้ม, ซุป เป็นต้น เพื่อไม่ให้บริเวณลำคอต้องทำงานหนัก ลดอาการเจ็บคอ

• พยายามกลั้วคอทำความสะอาด โดยเฉพาะหลังมื้ออาหารควรทำความสะอาดกลั้วคอด้วยน้ำเกลืออุ่น ๆ หรือน้ำยาบ้วนปากอ่อน ๆ ไม่มีแอลกอฮอล์ หรือน้ำเปล่าก็ได้ อย่าให้เศษอาหารตกค้างบริเวณลำคอ ช่องปาก ซึ่งจะทำให้ต่อมทอนซิลอักเสบไม่หาย

• ตัดต่อมทอนซิลทิ้งรักษาทอนซิลอักเสบ เป็นการรักษาที่หมอจะพิจารณาหากมีอาการต่อมทอนซิลอักเสบบ่อย ๆ ซึ่งส่งผลกระทบกับชีวิตมาก หมอก็อาจแนะนำให้ตัดทิ้งเลย เพราะการตัดต่อมทอนซิลทิ้งไม่อันตราย และไม่มีผลเสียอะไร

สล็อตออนไลน์

ทอนซิลอักเสบให้กิน 3 สิ่งนี้!

  1. น้ำเย็น น้ำแข็ง สำคัญ! ใครที่เคยผ่านการผ่าตัดต่อมทอนซิลอักเสบมาแล้วจะทราบดีว่า คุณหมอจะให้ทานน้ำเย็น น้ำแข็ง หรือไอศกรีม ทันทีหลังผ่าตัด จะช่วยให้อาการดีขึ้นได้อย่างเห็นได้ชัด

ส่วนน้ำร้อน ยิ่งดื่มยิ่งทำให้ต่อมทอนซิลอักเสบมากขึ้น แต่ถ้าไอเสมหะเยอะ ควรดื่มชา หรือ น้ำอุ่น ๆ ใส่น้ำผึ้งและมะนาวเข้าไป จะช่วยได้ดีทีเดียว

  1. เน้นอาหารที่มีสาร ฟลาโวนอยด์ สูง ๆ เพราะ ฟลาโวนอยด์ (Flavonoid) มีฤทธิ์ช่วยลดการอักเสบในร่างกายได้ เช่น ดาร์กชอคโกแลต ส้ม ผลไม้ตระกูลเบอร์รี่ ชาเขียว ชาดำ ผักสมุนไพรต่าง ๆ เช่น กระเทียม สะระแหน่ แต่ก็ควรระวังเรื่องอาการแพ้ในอาหารนั้น ๆ ด้วย
  2. ฟ้าทะลายโจร ในประเทศไทยได้บรรจุฟ้าทะลายโจรอยู่ในบัญชียาหลักแห่งชาติ ในหมวดหมู่ยารักษากลุ่มอาการของระบบทางเดินอาหาร และระบบทางเดินหายใจ ด้วยสรรพคุณช่วยระงับอาการอักเสบ และต้านการติดเชื้อนั่นเอง โดยสามารถหาซื้อฟ้าทะลายโจรแบบพร้อมทานได้ตามร้านสะดวกซื้อทั่วไป

ทำอย่างไรเมื่อ…ทอนซิลอักเสบ

สาเหตุที่ทำให้เกิดโรคต่อมทอนซิลอักเสบกว่า 70 – 80% ส่วนใหญ่มาจากการติดเชื้อไวรัสและสาเหตุอื่นคือการติดเชื้อแบคทีเรีย

การติดต่อ

เกิดจากการหายใจ ไอ จาม การใช้ภาชนะที่รับประทานอาหารหรือดื่มน้ำร่วมกัน

อาการ

ในระยะเริ่มแรก จะมีไข้สูง อ่อนเพลียและปวดศีรษะ

อาการที่เด่นชัด คือ เจ็บคอเวลากลืน อาจมีเสียงเปลี่ยนจากภาวะต่อมทอนซิลโต มีน้ำลายมากจากกลืนน้ำลายไม่ค่อยได้ มีอาการปวดร้าวไปที่หู ต่อมน้ำเหลืองที่คอโต กดเจ็บ

jumboslot

การรักษา

รักษาทอนซิลอักเสบโดยให้ยาตามอาการ เช่น ยาแก้เจ็บคอ ยาลดน้ำมูกหรือยาแก้อักเสบ
เมื่อมีอาการเจ็บคอ กลืนอะไรลำบาก ควรเลือกกินอาหารอ่อนๆ เช่น โจ๊ก ข้าวต้ม ซุป เป็นต้น
พยายามกลั้วคอทำความสะอาดคอด้วยน้ำเกลืออุ่นๆ หรือน้ำยาบ้วนปากอ่อนๆที่ไม่มีแอลกอฮอล์หรือน้ำเปล่าก็ได้ อย่าให้เศษอาหารตกค้างบริเวณลำคอ ช่องปาก เพราะจะทำให้ทอนซิลอักเสบเพิ่มขึ้น
ตัดต่อมทอนซิลอออก แพทย์อาจจะพิจารณาให้ตัดต่อมทอนซิลออก หากต่อมทอนซิลอักเสบบ่อยๆและมีการเพราะการตัดต่อมทอนซิลทิ้งไม่อันตรายและไม่มีผลเสียอะไร

การดูแลตนเองเมื่อเป็นทอนซิลอักเสบ

  • ดื่มน้ำสะอาด หรือน้ำอุ่นมากๆ
  • พักผ่อนให้เพียงพอ อย่างน้อย 8 ชั่วโมงต่อวัน
  • ทานอาหารอ่อนที่กลืนง่าย เช่น โจ๊ก ซุปและหลีกเลี่ยงอาหารรสจัด
  • กลั้วคอด้วยน้ำเกลือเพื่อช่วยกำจัดเชื้อโรค
  • หากมีไข้สูง ให้เช็ดตัวลดไข้
  • งดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ การสูบบุหรี่และการสัมผัสฝุ่นควัน

ต่อมทอนซิล ต่อมน้ำเหลือง 2 ต่อมคู่ข้างซ้ายและขวาในลำคอที่อยู่ด้านข้างใกล้กับโคนลิ้น มีหน้าที่หลักในการจับและทำลายเชื้อโรคที่เข้าสู่ร่างกายผ่านทางเดินอาหาร แม้ต่อมทอนซิลอักเสบเป็นโรคที่ไม่ร้ายแรง แต่รบกวนการใช้ชีวิตในชีวิตประจำวัน

slot


6 สัญญาณอันตราย “ต่อมทอนซิลอักเสบ”
มีอาการบวมแดง บริเวณต่อมทอนซิลด้านซ้าย/ขาขวา กดแล้วเจ็บ
กลืนอาหารลำบาก
ปวดศีรษะ มีไข้ หนาวสั่น
เสียงแหบหรือเสียงเปลี่ยน
มีกลิ่นปาก
ปวดร้าวที่หู

การรักษาทอนซิลอักเสบโดยใช้ยาปฏิชีวนะเพราะส่วนใหญ่เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย
ควรรับประทานยาให้ครบ เช่น 7-10 วัน
การรักษาแบบประคับประคอง เช่น ทานยาลดไข้ ดื่มน้ำมากๆ เป็นต้น

เมื่อพบอาการต้องสงสัยรับมืออย่างไร?
เมื่อมีอาการเหล่านี้ข้อใดข้อหนึ่งควรไปพบแพทย์ โดยเฉพาะผู้ที่มีไข้เกิน 4 วัน โดยที่อาการยังไม่ดีขึ้นเลย แม้จะดูแลตนเองในเบื้องต้นแล้ว แพทย์จะวินิจฉัยจากอาการแสดง และการตรวจดูคอ อาจมีการตรวจเลือดหรือตรวจอื่นๆ เพิ่มเติม ขึ้นอยู่กับอาการของผู้ป่วย และดุลยพินิจของแพทย์เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง และวางแผนการรักษาต่อไป

หากผู้ป่วยละเลยไม่ไปพบแพทย์ อาจมีภาวะแทรกซ้อนอื่นๆ เช่น เชื้ออาจลุกลามไปยังบริเวณใกล้เคียง ฝีที่ทอนซิล, ติดเชื้อในเนื้อเยื่อชั้นลึกของคอ หรือเชื้ออาจเข้ากระแสเลือดแพร่กระจายไปยังที่ต่างๆ ทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนกับอวัยวะอื่นๆ เช่น เป็นข้ออักเสบชนิดเฉียบพลัน กระดูกอักเสบเป็นหนอง เยื่อหุ้มสมองอักเสบ
ป้องกันต่อมทอนซิลอักเสบได้อย่างไร
• พักผ่อนนอนหลับให้เพียงพอ
• ออกกำลังกายเป็นประจำ
• รับประทานอาหารที่มีประโยชน์
• เมื่อมีคนใกล้ชิดป่วยเป็นทอนซิลอักเสบ (หรือมีไข้ เจ็บคอ) ควรพยายามอย่าอยู่ใกล้ชิดผู้ป่วย
• อย่าใช้ของใช้ร่วมกับผู้ป่วย
• หมั่นล้างมือด้วยน้ำกับสบู่